Türk bilim insanları, Covid-19 PCR testlerinin doğruluğunu artırmak için RNA tabanlı referans materyaller üretti. Bugüne kadar bu gereçler yurt dışından temin edilmeye çalışıldığında çeşitli mazeretlerle karşılaşılıyordu. Türkiye’de üretilen materyal ise yurt dışındakilerden daha fazla özelliğe sahip.
TÜBİTAK bünyesinde faaliyet yürüten Ulusal Metroloji Enstitüsü (UME) tarafından geliştirilen RNA tabanlı referans gereçler PCR testinde yer alan her iki basamağın da denetimini mümkün kıldığından ölçümlerin kalitesi garanti altına alınıyor. Yabancı muadillerine nazaran daha inovatif formda, toz ve sıcaklığa daha sağlam bir yapıda olmasıyla milletlerarası manada ilgi görüyor.
Donuk ve Liyofilize olarak iki farklı formda üretilen toplam 1250 adet referans materyal https://rm.ume.tubitak.gov.tr/urun_grup.aspx?p=4 web sayfasında satışa sunuldu. Gereçler hakkında daha ayrıntılı bilgilere bu sayfadan ulaşabilirsiniz.
Hem ölçüm kalitesini artıracak hem de kitlerinin güvenilirliğini sağlayacak
COVID-19 virüsünü tespit etmek için tüm dünyada yaygın olarak kullanılan PCR testlerinde ölçüm iki farklı basamaktan oluşuyor. Birinci evrede bir enzim aracılığıyla virüsün RNA’sı, cDNA’ya çevriliyor. İkinci basamakta da çevrilen cDNA (eşlenik DNA) diğer bir enzim ile çoğaltılarak PCR testinde müspet sinyal oluşuyor. TÜBİTAK UME tarafından üretilen RNA tabanlı referans materyaller, laboratuvarlarda yapılan ölçümlerde her iki enzim basamağının denetimi için iç kalite denetim gereci olarak kullanılabilecek. Ayrıyeten, üreticiler bu malzemeyi, PCR kitlerine RNA tabanlı müspet kalite denetim materyali olarak ekleyerek kitlerinin güvenilirliğini de sağlayabilecek.
Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mustafa Varank, muadil enstitülerden karşılaştırma yapmak hedefiyle bu referans gereçleri istediklerini belirterek “Ancak sudan mazeretler öne sürdüler. Bu da doğal araştırmacılarımızı daha fazla motive etti. Ülkemiz laboratuvarları ve kit üreticilerinin kullanımı için bu referans materyalleri kendimiz üretmek için proje başlattık. 3 ay üzere kısa bir müddette çalışmalarımızı tamamladık. Bize karşılaştırma için bile verilmeyen RNA tabanlı referans materyallerden farklı olarak da daha inovatif formda toz ve sıcaklığa sağlam yerli ve ulusal gereçlerimizi ürettik.” diye konuştu.
